Zehirli çiçek. Çiçekler gözü kör ede bilir mi?

0
184

Difenbahiya (Dieffenbahia spec.-Araceae)
Ev ve işyerlerimızde özel bir köşe ayırdığımız difenbahiya ithal çiçeklerin en zararlısıdır. Bitkide de­ğişik saponozitler, alkaloitler, proteolitik enzimler, siyanogenetik heterozitler, okzalik asit ve kalsiyum okzalat billurları bulunmaktadır. Yaprakları kırıldığında beyaz renkli bir lateks akar.
Difenbahiyada bulunan kalsiyum okzalat billur­ları ve okzalik asit, zehirlenme tablosunun ana sebebi olarak görülmektedir. Kalsiyum okzalat billurla­rı 250 mm boyunda ince uzun kristal demetleri (rafit demetleri) halinde özel şekilli hücrelerde bulunmak­tadır. Özel hücrelerin üst ve alt çeperleri ampul şek­lindedir. Herhangi bir basınç tatbiki (yaprağın elle ovulması, koparılması, çiğnenmesi gibi…) halinde ra­fitler adeta yaydan fırlayan ok gibi hücre dışına çı­karlar. Bu esnada, hücre içinde bol miktarda bulu­nan okzalik asit de hücreden rafitlerle beraber boşalır.

Literatürde difenbahiya ile meydana gelen çok sayıda vaka kayıtlıdır. Bunlardan birkaçını görelim ve bitkinin zararını öğrenelim.

On üç yaşlarında bir öğrenci difenbahiya yap­rakları ile oynarken, yapraktan fışkıran lateks sağ gözüne kaçar, derhal şiddetli bir ağrı başlar, hasta­neye ulaşıncaya kadar göz kapanır.
Evde bulunan difenbahiyanın her nasılsa kırı­lan yaprağını koparmak isteyen bir kişinin gözüne lateks kaçar şiddetli kızarma meydana gelir, ardın­dan göz kapanır. Kornea incelendiğinde, batmış ra­fitler görülür.

Lateksin göze kaçması şeklinde başlayan yu­karıdaki tablolar, lateks fazla değilse 3-4 hafta için­de kendi kendine geriler. Tabi bu arada çekilen ağ­rı ve diğer rahatsızlıkları unutmamak gerekli.

Difenbahiyanın çiğnenmesi veya yenmesi ile gö­rülen vakalarda ise şu tablo görülür: Ağız mukoza­sında şişme, kızarma, yaralar meydana gelmesi, yan­ma ve şiddetli acı, yutma güçlüğü, ses kaybı, sindi­rim sisteminde ödem, mide mukozasında tahribat.
Tabloların öncelikle rafitlerin ağız ve boğaz mu­kozasındaki mast hücrelerine girip histamin salgılan­masına, diğer belirtilerini ise okzalik aside bağlı bir zehirlenmeye ait olduğu düşünülmektedir.

Hatif zehirlenmelerde tablo kendi kendine geri dönebilir. Fazla miktarda çiğnenmişse tedavi ge­reklidir.

 

avatar
  Subscribe  
Bildir