Vitiligo nedir? Belirtileri nelerdir? Vitiligo kimlerde görülür?

0
51

VÜCUTTA OLUŞAN BEYAZ LEKELER NEDIR

Tıp dilinde deride beyazımsı lekeler oluşması­na vitiligo denmektedir.

Cüzzamın sık olduğu ülke­lerde vitiligolu olmak, büyük bir talihsizliktir. Çünkü cüzzamın bazı şekilleri beyaz lekelerle başlar. Da­ha sonra bu beyaz lekelerde his kaybı olur, lekeye iğne batırsanız hasta duymaz. Cüzzamın sık oldu­ğu Güney Hindistan’da vitiligolu bir insanın ış bul­ması, vitiligolu bir kadının ise evlenmesi olanaksız gibidir. Bu hem cüzzam korkusundan, hem de be­yaz lekelerin çocuklara geçmesi korkusundandır.

Vi­tiligolu kadınların babaları, ancak damada büyük bir drahoma ödemek suretiyle kızlarını evlendirebılir.

Düğünden önce yaşlı bir kadın, gelini yıkayarak beyaz leke olmadığına emin olur. Aynı ülkede vitili­golu insanın, gömüldüğü yere kuraklık getirdiğine inanılır. Vitiligolular insanlardan kaçar, evlerine kapanır.

Vitiligo vücutta herhangi bir yaşta oluşan be­yaz lekelerdir. Sıklıkla (% 30) kalıtsaldır. En sık 10-30 yaşlar arası başlar. Vitiligo büyük bir üzüntüden son­ra bir yara yerinde yara iyileştikten sonra oluşabilir.

Güneş banyoları vitiligoyu belirginleştirir. ÜV’den ko­ruyucu melanin içermediği için vitiligo, lekesinde şid­detli güneş yanığı oluşur. Fakat buna rağmen vitili­go kararmaz, çevresi karardığı için, vitiligo daha belli olur. Vitiligo lekelerinin büyüklükleri 0.5-20 cm ka­dardır. Nadiren derinin tümü beyaz renk alabilir. Vi­tiligo en sık parmaklar, diz, dirsek, bacağın ön yüzu, el bilekleri, koltuk altları, sağrı ve delik çevrele­rinde (göz, burun, ağız, anüs etrafı) görülür. İki yan­lı (sol ve sağda) olduğunda, simetrik veya asimetrik olabilir. Parmak uçları ve dudakları tutabilir. Yanık veya kesiklerden kalan yara izlerinde vitiligo oluşa­bilir. Giysilerin sürtünme yerlerinde (boyun, bel,sutyen askı bölgesi vb), avuç ve tabanlarda, üreme organlarında, memelerde, dudaklarda ve dişetlerinde görülebilir. Kara ışık da denen ÜV (Wood) lambası, vitiligoyu daha belirgin gösterir. Saçlarda ve kıllar­da da vitiligo olabilir.

Vitiligo solda veya sağda bir omurilik sinirinin dağıldığı bölgeyi (dermatom) band şeklinde tutabilir. Vitiligo hep aynı kalabilir, yaygın­laşıp birkaç gün içinde bütün vücudu kaplayabilir % 6-44 olguda ise kendiliğinden iyileşir. Vitiligo şu hastalıklarla birlikte daha sık görülür; Tiroid bezi has­talıkları, Addıson hastalığı (adrenal bezlerin yetmez­liği nedeniyle derinin kararması), şeker hastalığı, saç­ların erken ağarması (°/o 37) ve bazı kendine bağı­şık (otoimmün) hastalıklar.

Vitiligo bölgesinde melanosıtler yok olmuştur. Vıtilıgonun nedeni kesin bi­linememektedir, bu konuda yalnızca ilginç varsayım­lar öne sürülmüştür. Birincisi, otoimmün (kendine ba­ğışıklık) hipotezdir. Melanositler yaralanıp bir anti­jen salmakta, bu antijene karşı oluşan antikorlar melanosıtleri yok etmektedir. Vitilıgoda kendine bağı­şıklık (otoimmünite) sonucu çeşitli organlara karşı an­tikor bulunabilmektedir. Birkaç olguda antı-melanosıt antikorlar bulunmuştur. BCG aşısından sonra veya onsuz vitiligo + gözün damar tabakasında otimmün iltihap (iridosiklit) oluşabılmektedır (Vogt-Koyanaği-Harada hastalığı) Sinclair domuzlarında pigmentli tümörlerin iyileşme yerinde vitiligo oluşur. Arap, Lippizaner, Percheron ve Camargue atları simsiyah doğar ve dokuz yaşına varmadan bembeyaz olur­lar. Bu atlarda melanom da (melanositlerin kanseri) sıktır.

avatar
  Subscribe  
Bildir