Buzun içinde yaşayabilen balıklar.

0
14
Generated by IJG JPEG Library

Antarctic Ocean’ın donma ısısının biraz altındaki tuzlu sularda yaşayan, balıklar nasıl donup kaskatı hale gelmiyorlar? Hangi özel uyarlama düzenleri bu balıkların yaşamlarını sürdürmesine olanak veriyor?

California’nın La jolla, Scripps Oceanography Enstitüsünde bir deniz biyoloğu olan Arthur De Vries Antarctic balığın termik uyarlama düzenlerini yıllardan beri incelemekte olup şimdi bu sorulara, hiç olmazsa kısmen cevap verebilecek durumda olduğu kanısındadır.

Dr. De Vries, birçok Antarctic balık türlerinden bir protein molekülü halinde önemli miktarda “antifriz” ayırmıştır. Söz konusu madde balık kanının donma noktasını düşürebilmekte ve böylece onun ısı derecesi donma derecesinin altına düşüp buzlarla kaplanınca bile buzlaşmaktan korumaktadır. Donma noktasını düşüren molekül olmadığı zaman balığın kanı – 1.1 santigrat derecesinde donuyor, fakat donma noktasını düşüren molekülle kanın donma noktası – 2.1 santigrat derecesine düşüyor.
Bu da, çevredeki deniz suyu donma derecesinin – 1.9 altındadır.

Donma noktasını düşüren molekülün kimyasal yapısı çözümlenmiş olduğu halde. Dr De Vries, bunun “antifriz” etkisini sağlayan gerçek fiziksel kimyasal düzeni hakkında kesin bir bilgiye sahip değildir. Molekül, birbirinden farklı iki amino-asitten, alanin ve threoninle şeker glucoseamine ve Nacetylglucoseamınden oluşmaktadır. Aminoasitler, her threonine ortalama iki şeker molekülü eklentisiyle, yaklaşık olarak 16 tekrarlı üçüz “alanine-alanine-threonine” birimi halinde birbirlerine bağlanmıştır Dr. De Vries’in varsayımlarından birine göre, protein şekerleri “tam” bir uzaysal geometriye yönelten bir matris ya da armatür görevi yapmaktadır Bu durumda şekerlerin herhangi bir şekilde birçok su molekülünü yakalaması ya da durdurmasıyla, bunlar buz oluşumu için gerekli molekül silsilesine katılma olanağını yitirirler.

Kimler Neler Demiş?

Bildir
avatar
wpDiscuz