Bir dalga ne kadar uzağa gider ve dalganın yayılma hızı nasıl bulunur.

0
28

Dalgalar fırtınanın meydana getirdiği çarpışmalar ve karşılıklarda enerjilerini yitirir yetirmez,
«çalkantılı denizlerden», «sakin denizlere» geçerler. Hafif çalkantılar halinde, kendilerini yaratan rüzgarın hızı ile (bazen saatte 70 mille) fırtınanın enerjisini dünyanın yarı çevresine kadar götürürler.

1949
da bilginler İngiltere kıyılarına çarpan dalga katarlarını incelediler ve bunların 300 mil
kadar uzakta Amerika kıyılarında 1 gün önce kopan bir fırtınanın kalıntıları olduğunu tespit ettiler.
Hava rapor ve haritalarını kontrol etmek suretiyle de gerçekten tam o sıralarda Amerikanın Florida kıyılarında büyük bir fırtınanın kopmuş olduğunu buldular.

Bugün Pasifikteki dalga kayıt cihazları, Kaliforniya kıyılarına çarpan dalgaların ancak birkaç gün önce Avustralyadan esen kuvvetli rüzgarların denize sürdüğü enerjinin etkisiyle meydana geldiğini pek güzel gösterirler. Bir dalganın saatte mil cinsinden hızını hesaplamak için şöyle bir kural vardır: Arka arkaya kıyıya gelen iki dalga tepesinin arasındaki zamanın kaç saniye olduğunu ölçünüz ve bu sayıyı 3,5 ile çarpınız. Mesela iki dalganın gelişi 10 saniye farkla olmuşsa hızları saatte 35 mildir.

Dalgaların taşıdıkları bu muazzam enerjinin miktarı hakkında bir fikir edinmek için şu rakamlara dikkat ediniz. Yalnız 1.2 metre yüksekliğinde bir dalganın bir mil uzunluğundaki bir kıyıya çarptığı bir iki saniye içinde bıraktığı enerji 35000 beygir kuvvetidir.

Limanlara konulmuş olan dinamo metreler çoğu kez dalgaların karşılarına çıkan engellere bir metre kareye 60 tonluk bir basınç ile çarptıklarını göstermiştir.

Bazen dalgalar bu kuvvetlerini çok vahşi şekillerde meydana çıkarırlar.
Aralık ayındaki bir fırtınada dalgalar Amerika kıyılarında 65 kilo ağırlığında bir kayayı havaya kaldırdılar ve bununla deniz yüzeyinden 30 metre kadar yüksekte bulunan Tillamook Deniz Fenerinin çatısında 6 metrelik bir delik açtılar.

İskoçyada da dalgalar bir dalgakırandan 2600 tonluk yekpare bir
beton bloğu nu koparıp götürdüler.

Kimler Neler Demiş?

Bildir
avatar
wpDiscuz